جاذبه های گردشگری کویر در مظلومیت مانده است


کویر پدیده ای طبیعی و به زعم خود بسیار زیبا و پر رمز و راز است اما تصور نادرست مردم و مسئولان از بخش های کویری سبب شده حتی جاذبه های گردشگری بی نظیر این مناطق نیز در مظلومیت باقی بمانند .
کشور ما به لحاظ شرایط اقلیمی خاص و منحصر به فرد ، بخش های بزرگی از مناطق کویری را در خود جای داده است که استان های سیستان و بلوچستان ، کرمان و تعدادی از استان های جنوبی کشور در این مناطق واقع شده اند .
شهرهای مختلف استان های یاد شده به ویژه استان سیستان و بلوچستان به رغم وجود کویر بی انتها ، طوفان های شن سهمگین و طولانی و بسیاری مشکلات دیگر ، جاذبه هایی دارد که کمتر به آن پرداخته و به مردم معرفی شده است به نحوی که مردم تنها مناطق شمال کشور و چند شهر بزرگ ایران را جز مناطق زیبا ، دارای جاذبه های گردشگری و مناظر بکر و دیدنی می دانند درحالی که برخی جاذبه های استان محرومی نظیر سیستان و بلوچستان در نوع خود بی نظیر و تامل برانگیز است .
نحوه کار و اطلاع رسانی مسئولان در خصوص اماکن دیدنی و تفرجگاهی کشور به نحوی است که همه ساله در استان های مازندران ، گیلان ، خراسان رضوی ، اصفهان ، شیراز و چند شهر دیگر جمعیت بسیاری از مسافران و توریست های داخلی و خارجی وجود دارد و استان هایی نظیر سیستان و بلوچستان همواره مورد بی مهری مردم قرار گرفته اند .
بسیاری از مسئولان با ابراز بهانه های واهی نظیر خشکسالی ، محرومیت ، شرایط آب و هوایی و ... از رسیدگی به برخی استان ها شانه خالی می کنند در حالی که با خلاقیت و نوآوری حتی می توان از کویر بی آب وعلف ، روستاهای مدفون شده در زیر شن ، دریاچه های خشک و بادکندها ، مراکزی به وجود آورد که هر ساله جمعیت زیادی برای استفاده از آن به منطقه بیایند و از این رهگذر این استان از رکود اقتصادی خارج شود و مانند سایر شهرها رونق یابد .
در همه کشورهای دنیا با درایت مسئولان از کویر های خشک و برهوت جاذبه هایی به وجود آمده است که در نوع خود بی نظیر است و توریست های بسیاری را حتی از ایران به خود جذب کرده است به عنوان نمونه ورزش مفرح اسکی روی شن ، مسابقه شتر سواری ، اتومبیلرانی ، پیاده روی در بیابان و ده ها نمونه دیگر از مواردی است که می تواند کویر را به عنوان یک جاذبه معرفی کند در حالی که در کشور ما به دلیل تعریف خاص و تک بعدی از بیابان با شنیدن نام کویر انواع خزندگان نظیر مار ، سوسمار، آفتاب پرست ، عقرب و صدها جانور خطرناک دیگر در ذهن مردم تداعی می شود و تقریبا 95 درصد از مردم تمایلی به سفر به این مناطق ندارند .
علاوه بر این آثار باستانی موجود در استانی همچون سیستان و بلوچستان بسیار جذاب و دیدنی است و نشانگر تمدنی بسیار طولانی است .
خبرنگار اعزامی مهر به سیستان و بلوچستان گزارشی مفصلی از آثار باستانی ، جاذبه های گردشگری و معرفی شهرهای مختلف این استان تهیه کرده است که بخشی از آن به اختصار شرح داده می شود .
رودخانه هیرمند : این رودخانه یکی از پرآب ترین رودهای شرق فلات ایران و آسیا است و طول آن به 1100 کیلومتر می رسد . این رودخانه از ارتفاعات " بابا " در افغانستان سرچشمه می گیرد و پس از طی پیچ و خم های بسیار به و عبور از سنگلاخ های عظیم وارد دریاچه هامون می شود . در حاشیه رودخانه هیرمند سرسبزی های بسیاری مشاهده می شود که در نوع خود بی نظیر است .
چاه نیمه : در فاصله 50 کیلومتری جنوب شرقی زابل و در کنار روستای " قلعه نو " چاله های بزرگی به ظرفیت 700 میلیون متر مکعب وجود دارد که مازاد آب رودخانه هیرمند به وسیله کانالی به آن سرازیر می شود و دریاچه ای مصنوعی در آنجا ایجاد کرده است که آب شرب سیستان و قسمتی از آب کشاورزی را در مواقع بی آبی تامین می کند . مجتمع بزرگ فرهنگی و پژوهشی چاه نیمه که بیش از 500 هکتار وسعت دارد نیز در این منطقه واقع شده است و زمینه های کاربردی ، پژوهشی و تحقیق را برای استادان و دانشجویان فراهم آورده است . این مجتمع در فهرست بزرگترین اردوگاه های فرهنگی کشور قرار دارد و با دارا بودن سواحل زیبا ، فضای مشجر ، نهالستان ها ، مزارع ، باغات زیتون ، پسته ، نخلستان ، موزه طبیعی و تنها باغ وحش مصوب کشور مجموعه ای از جاذبه ها را در منطقه گردآوری کرده است .
شهر سوخته : این شهر در 56 کیلومتری راه زابل به زاهدان و در کنار کهن ترین دلتاهای رودخانه هیرمند واقع شده است . 120 هکتار از وسعت 151 هکتاری آن دارای آثار و بقایای باستانی است و گسترده ترین لایه آن متعلق به سال های 2500 تا 2800 پیش از میلاد است . از مهمترین بخش های شناسایی شده این شهر باستانی می توان به بخش محله های مسکونی ، گورستان ، بخش صنعتی و بناهای یادمانی و مذهبی اشاره کرد . بر اساس کاوش های صورت گرفته همه وسایل زندگی مردم این شهر از سفال بوده است به نحوی که حتی با تکه های سفال در هزاران سال پیش جراحی مغز انجام داده اند همچنین با سفال و رگه هایی از طلا چشم مصنوعی ساخته اند .
قلعه سه کوهه : این قلعه یکی از معروفترین قلعه های جنوب غربی سیستان است که از دوره افشاریه تا اواخر دوره ناصرالدین شاه قاجار آباد بوده و به عنوان آخرین کرسی نشین سیستان به ثبت رسیده است . مساحت کل قلعه 3700 متر مربع و مهمترین بخش های آن قلعه کهنه و برج فلک سر است .
دریاچه هامون : این دریاچه در غرب استان سیستان و بلوچستان واقع و مشتمل بر دریاچه ها ، برکه ها ، نیزارها و مراتعی که به تناوب تمام یا بخشی از آن به وسیله آب گرفته شده و تبدیل به زیستگاه انواع پرنده های مهاجر نظیر فلامینگو ، پلیکان ، درنا ، کفچه نوک ، انواع اردک ، غاز ، قو ، چنگر و تاووسک شده است . این دریاچه از مناطق بسیار زیبا و دیدنی در شرق ایران است که قداست خاصی نیز در میان زرتشتیان دارد .
علاوه بر موارد یاد شده قلعه مچی باقی مانده از اواخر دوره ساسانی ، روستای قلعه نو به عنوان تنها روستای باقی مانده با بافت معماری سنتی سیستانی در شهرستان زهک ، کوه خواجه در بردارنده اماکنی نظیر زیارت اتاق گندم بریان ، اتاق بی باد ، مجموعه قبور سنگی دوره اسلامی و قلعه دفاعی "کک کهزاد" و شهرستان زابل با قدمت تاریخی بسیار بالا و زادگاه کیقباد و کیکاووس و رستم دستان از دیگر جاذبه های این استان کویری هستند .
به هر ترتیب به نظر می رسد این استان کویری نیز مانند شهرهای شمالی کشور جاذبه هایی دارد اما این جاذبه از نوعی دیگر است و مسئولان می توانند با ارائه امکانات به این مناطق محروم و در نظر گرفتن شرایط ویژه برای سفر به این منطقه بخش گردشگری را در این استان فعال کنند و ضمن ایجاد اشتغال و توسعه صنعت گردشگری اقتصاد سیستان و بلوستان را از رکود خارج کنند .

خبرگزاری مهر

تاریخ ارسال: 1348/10/11
تعداد بازدید: 3702
ارسال نظر