بقعه پیر مرتضی اردستان

بقعه پیر مرتضی اردستان
در محله فهره در غرب مسجد سفید سردشت بقعه ای است بنام بقعه پیر مرتضی این بقعه دارای گنبدی بطول ده متر وایوان جنوبی وشمالی ودرب ورودی از ایوان جنوبی است مساحت گنبد وایوانها جمعا" یکصد وچهل متر است
گنبد بطور مربع شروع شده تا چهار متر بعد مثمن گردیده . دارای چهار زاویه مساوی وچهار ایوان و بطور مدور پوشیده است
از مرکز گنبد تا آخر گنبد حدود ده متر است . ته گنبد که مربع شروع شده است شش در شش (6 در 6 )میباشد.
در میان گنبد اثر سه قبر به شرح زیر:
1-قبر پیر مرتضی علی اردستانی فرزند امیر شمس الدین محمد اردستانی (ندیم شاه منصور)
2-قبر زن پیر مرتضی
3-قبر پیر جمالی اردستانی عارف معروف قرن نهم هجری
پهلوی یک دیگر موجود است
هر سه قبر را محجری چوبی احاطه کرده که دارای کتیبه ای به شرح زیر می باشد واز تاریخ ساختن محجر جکایت می کند .
از یمن عطای حق تعالی                             آن شهر سخا وجود رادر
عباس ولی بک آنکه باشد                           چون مهر سپهر ذره پرور
در روضه پیر مرتضی ساخت                        با صدق عقیده این محجر
مقبول قلوب اهل دل شد                              چون گشت معینش رب داور
در سال هزار با سی نه(1039)                     این خلعت خلد کرد در بر
داریم امید آنکه بادا                                  کام دو جهانیش میسر
 در اطراف گنبد باغچه ای است که معروف بباغچه پیر مرتضی است و از موقوفات ومتعلقات بقعه شمرده می شود و نیز دوازده سرجه از مدار تلک آباد (دو فرسنگی اردستان ) موقوفه بقعه است که در تصرف اوقاف می باشد.
بطوریکه تاریخ کتیبه حاکی است محجر در سال اول سلطنت شاه صفی که یک هزار وسی ونه (1039) باشد ساخته شده است وظاهرا" عباس ولی بیک حاکم اردستان بوده چنانچه آثار دیگری نیز باقی است که حکام سلاطین صفویه در آنجا ساخته اند واگر گفته شود منظور از عباس ولی بیک شاه عباس  است صحیح به نظر نمی رسد . زیرا فوت شاه عباس در یک هزار و سی وهشت (1038) هجری اتفاق افتاده است و بعلاوه القاب و ادعیه ایکه در ابیات کتیبه بیان شده با مقام شاه عباس وفق نمی دهد.
وضع گنبد: گنبد مزبور بوضع خاصی بناء شده طرز ساختمان وآجر هائی که بکار رفته قابل توجه است و آنجه معروف میباشد این بقعه خانقاه ومدرسه بوده که بوسیله خود پیر مرتضی علی اردستانی که در زمان امیر تیمور وشاهرخ میزیسته ساخته شده است وبعد از وفاتش در آنجا مدفون گردیده  ( نظائر بسیاری در اصفهان واطاراف دارد مانند بقعه شهشهان وعلی بن سهل در شهر اصفهان ) وبا این قدمت بناء که احتمال کلی دارد در راس نیمه دوم قرن نهم هجری ساخته شده باشد هیچگونه آسیبی بگنبد وارد نشده است نهر آبی هم از زیر گنبد از طرف مشرق آن جاری است که بر صفای آن محل می افزاید.
http://ganjinehardestan.blogfa.com/cat-14.aspx

تاریخ ارسال: 1390/10/21
تعداد بازدید: 2178
ارسال نظر