معرفی شهر کرمان


    معرفی شهر کرمان                         
استان كرمان در جنوب شرقی ایران واقع شده و از شمال بااستان‌های خراسان و یزد، از جنوب با استان هرمزگان، از شرق با سیستان و بلوچستان و از غرب با استان فارس همسایه است.
مساحت این استان در حدود 175069 كیلومتر مربع و پس از استان خراسان دومین استان پهناور كشور می‌باشد كه در حدود 11 درصد از خاك ایران را در بر گرفته است.
استان كرمان
این استان یكی از مرتفع ترین استانهای كشور و شهرستان بافت آن با 2250 متر ارتفاع از سطح دریا مرتفع ترین شهرستان استان می‌باشد. ارتفاعات این استان از رشته كوه‌های مركزی ایران چین خوردگی‌های آتشفشانی آذربایجان شروع می‌شود و تا بلوچستان امتداد دارد و دنباله آن چندین بار در فلات مركزی به وسیله حوزه‌های پست داخلی و كویر قطع می‌شود.
رشته كوه‌های مركزی در این منطقه دشت‌های وسیع استان را از یكدیگر جدا می‌سازند. این كوه‌ها به طور كلی 2 رشته عمده هستند كه از شمال غربی به جنوب شرقی كشیده شده‌اند و مهم ترین آن رشته كوه‌های بشاگرد كوهبنان است.
این رشته كوه‌ها دنباله كوه‌های جندق و بیابانك هستند كه تا كرمان و بم گسترش یافته‌اند. رشته دوم كوه‌هایی هستند كه از یزد تا كرمان و چال جازموریان كشیده شده‌اند و به موازات رشته اول امتداد دارند. سابقه سكونت و استقرار انسان در سرزمین كرمان به هزاره چهارم قبل از میلاد می‌رسد.
این منطقه یكی از قدیمی ترین نواحی ایران به شمار می‌رود و در گذر زمان، گنجینه‌های فرهنگی تاریخی گرانبهایی در آن پدید آمده كه نمایانگر روند تاریخی و حیات اقتصادی، اجتماعی آن است.
ویژگی‌های فرهنگی
استان كرمان محل سكونت مردمی با عقاید متنوع دینی و مذهبی است كه عمدتاً تحت تاثیر فضای فرهنگی اسلامی و ایرانی شكل گرفته است.علاوه برمسلمانان شیعه، پیروان زرتشت، فرقه شیخیه، اهل حق و. . . . نیز در محدوده استان زندگی می‌كنند كه هر كدام از آنها آیین و مراسم مذهبی و دینی خاصی دارند.
به طور كلی فرهنگ منطقه كرمان بر بنیاد دو عامل شكل گرفته است. از یكسو زیستگاه طبیعی و اقلیمی خاص و از سوی دیگر تاریخ سخت و پر جنگ و جدال آن. این جدال دایمی با طبیعت كویری منطقه و دور افتادگی جغرافیایی، سالیان متمادی ادامه داشته و به قناعت و صبوری مردم منطقه منجر گردیده است.
فرهنگ زرتشتی
در حال حاضر نزدیك دو هزار زرتشتی در كرمان زندگی می‌كنند. این اقلیت مذهبی دارای آیین‌ها و مراسمی هستند كه از اعتقادات دینی آنها سرچشمه می‌گیرد و اجرای بعضی از مراسم آنها در تمام جامعه كرمان به چشم می‌خورد. آیین‌هایی مثل جشن سده و جشن مهرگان از جمله آنها می‌باشد.
اعیاد مذهبی
مراسم جشن‌های مذهبی مسلمانان از قبیل عید قربان، عید فطر،. . . . با شكوه تمام در سراسر استان برگزار می‌شوند. برگزاری مراسم مذهبی این اعیاد در روستاها و در میان عشایر استان رونق ویژه‌ای بر خوردار است و در مناطق شهری نیز به ویژه در میان خانواده‌هایی كه عقاید عمیق مذهبی دارند به نحو برجسته‌ای برگزار می‌شود.
جشن سده
جشن سده از آیین‌های زایش و رویش است كه هم در میان عشایر كرمان و هم كشاورزان و باغداران، زمستانی به پایان می‌رسد و بهار آغاز می‌شود، برگزار می‌گردد.
سده به معنی آتش كشنده و آتش شعله بلند است و نام روز دهم بهمن است. آتش و اجاق كانون آغازین حیات است بقایای آتش، نشانه دوام نسل خانواده است. بقای آتش، نشانه دوام نسل و خانواده است.
آیین سده در میان عشایر بافت و سیرجان(سده سوزی چوپانی) خوانده می‌شود. زرتشتیان كرمان پنجاه روز پیش از جشن نوروز در گبر محله باغچه بوداغ آباد این مراسم را برگزار می‌كنند.
جشن مهرگان
در اوستا روایت است كه مهر همان ایزد مهر است كه در روز آغازین زمستان زاده شده است و میترا نام دارد. در ایران باستان این جشن را میترا كانا می‌نامند، كه بعدها به مهرگان تبدیل شد.
از طرفی آیین مهر پرستی كه روزی جهان را در بر گرفته بود بر دین زرتشت اثر گذاشته و در سده‌های بعد به جشن مهرگان تبدیل شده است. روایت دیگر آن است كه مهر همان مهر خورشید، نور و گرمی، مهربانی و محبت و فروز مینویی و عهد و پیمان می‌باشد و نیز چیرگی شاه فریدون پیشدادی بر ضحاك تازی است.
در این روز در بسیاری از مكان‌ها بازار بر پا می‌شود و مردم شادی می‌كنند. در تقویم اوستا جشن مهرگان برابر 16 مهر است اما چون در تقویم كشوری شش ماه از سال 31 روز است، بنابر این جشن شش روز جلوتر و روز دهم مهر خواهد بود.
از مراسم دیگر ایزد مهر، مراسم قوچ اندازون است، در آیین مهر قوچ، نماد مهر است. قوچ یا پازن را در گله میش و نر می‌اندازند. نخست آن را بارنگ‌های سرخ و سبز به طرز دل انگیزی می‌آرایند و بر پشت آنها نقوش مختلفی از جمله نقش چهارخال یا چهار سوی چلیپا برای دفع چشم زخم و گزند رنگ آمیزی می‌كنند و سپس طلب فراوانی و باروری قربانی می‌كنند.
زیارت پنج تن یا جشن سر سال نوروز
این مراسم همه ساله از آغاز سال نو به مدت سه روز در اطراف آرامگاه یا زیارتگاه پنج ‌تن در مهناباد در خاك رودبار جیرفت برگزار می‌شود و همزمان با آن بزرگترین بازار سالانه منطقه نیز تشكیل می‌شود.در این هنگام مهناباد به صورت بازاری در می‌آیند كه از سادوئید تا منوجان و از فاریاب تا دلگان بلوچستان برای شركت در بزرگترین اجتماع روستایی عشایری منطقه گرد آمده‌اند.
پته دوزی
پته دوزی خاص زنان است. نقشه‌های پته از نقشه قالی مایه گرفته و با بوته، جقه و گلبرگ‌هایی همراه است پته دوزی به عنوان یك سرگرمی و ذوق شخصی و هم به منظور تامین قسمتی از مخارج زندگی به صورت یك حرفه خانگی در آمده است.
قالی بافی
قالی كرمان از قدیم به عنوان نفیس ترین و ظریف ترین قالی ایران و دنیا شهرت داشته كه در سال‌های اخیر تا حدودی از اهمیت و كیفیت آن كاسته شده است. كرمان پشم بسیار مرغوبی برای قالی بافی دارد. نوع آن شبیه پشم خراسان است و از پشم كرمانشاه قدری سبك‌تر و ظریف‌تر می‌باشد. همچنین چربی پشم كرمان بیش از چربی پشمی است كه در نواحی شمال به دست می‌آید.
دو شهر بم و رفسنجان مراكز اصلی تهیه پشم كرمان به شمار می‌آیند. شهرت قالی كرمان به در آمیزی رنگ و طرح آن است. طرح و رنگ قالی كرمان یكی از نفیس ترین، زیبا ترین و خوش سبك ترین بافته‌های جهان به شمار می‌آید.
علاوه بر قالی، قالیچه، گلیم، جاجیم و دیگر صنایع دستبافت كه جزء‌ سوغاتی‌های این منطقه محسوب می‌شود، پسته كرمان و رفسنجان و سایر شهرهای استان به عنوان اصلی‌ترین سوغاتی آن است كه نه تنها شهرت ملی، بلكه از شهرت جهانی نیز برخوردار هستند.
____________________
شهر كرمان
در مدارك تاریخی و جغرافیایی اسلامی، این منطقه كرمان، كارمانیا، ژرمانیا، كریمان، كارمانی و كرمانی ذكر شده است. اگر كارمان را در كلمه در نظر بگیریم(كار)‌ به معنی جنگ و(مان) به مفهوم محل است كه در مجموع معنی(جایگاه دلاوری و نبرد) دارد.
برخی از جغرافیا‌دانان، نام قدیم این شهر را گواشیر(بردشیر) خوانده‌اند. گفته می‌شود‍؛ گواشیر همان(كوره‌اردشیر) یا شهر اردشیر بوده است كه به تدریج به(گواشیر) تبدیل شده است. به استناد منابع تاریخی عرب و یهود، كرمان منسوب به كرمان بن هیتال بن ارفحشه بن سام بن نوح است و نام آن در كتیبه بیستون به صورت(یوتیه) ذكر شده است. در دوره ساسانیان فرمانروای كرمان، عنوان شاه داشت، چنانكه بهرام چهار(388-389 میلادی) به مناسبت اینكه در زمان پدرش والی كرمان بود به كرمانشاه(شاه كرمان) معروف بود.
در این دوره سیرجان مهم ترین ناحیه كرمان محسوب می‌شد. در دوره اسلامی و مقارن با 21 تا 24 هجری قمری و سالهای بعد از آن، كرمان همواره مورد هجوم اعراب قرار گرفت تا سرانجام در سال 253 هجری قمری به تصرف یعقوب لیث، موسس سلسه صفاریان درآمد.
پس از آن این سرزمین در زیر سلطه حكومت‌های قدرتمند زمان مانند سامانیان، دیلمیان، آل بویه و سلاجغه قرار گرفت. در سال 619 هجری قمری مقارن با رسیدن چنگیزخان به خراسان، براق حاجب از امرای خوارزمشاهیان بر كرمان استیلا یافت و رسماً سلسله قراختائیان را بنیان گذاشت.
بعد از انقراض این سلسله كرمان ضمیمه متصرفات امیر تیمور گوركانی شد و پس از تیموریان سلسله‌های قراقویونلو و آق‌قویونلو به ترتیب كرمان را تصرف كردند.محمود افغان در دوبار لشگر كشی به كرمان به قصد تصرف اصفهان سرانجام توانست در سال 1132 هجری‌قمری، كرمان و سپس اصفهان را به زیر سلطه خود در آورد.
پس از دفع اشرف افغان توسط نادر و خلع شاه طهماسب دوم از سلطنت، كرمان مانند سایر مناطق ایران به تصرف نادر، مؤسس سلسله افشاریه در آمد. بعد از كشته شدن او كرمان دستخوش هرج و مرج گردید و به وسیله افغان‌ها و بلوچ‌ها تاراج شد. كریم خان زند(1163- 1193 هجری قمری) پس از سركوبی مخالفان خود، خدامراد زند را با سپاهی به كرمان فرستاد و این سردار بدون هیچ گونه مانعی كرمان را تصرف كرد.
بعد از انقراض سلسله زندیه به وسیله آغامحمدخان ‌قاجار و تصرف كرمان، فرمان قتل عام اهالی بی‌گناه كرمان صادر شد و به دستور وی 20 هزار نفر از نعمت بینایی محروم شدند و از سرهای عده‌ای از ساكنان بی‌گناه كرمان، كله مناره‌ها بر پا گردید. شهر امروزی كرمان به بركت توسعه صنعتی، كشاورزی و فرهنگی، یكی از آبادترین شهرهای ایران به حساب می‌آید.
مراكز تاریخی و باستانی
1. آب انبار علی مردان خانمدرسه گنجعلی خان
2.  مدرسه گنجعلی خان
3. مدرسه حیاتی
4. مدرسه شفیعیه
5. مدرسه ابراهیم خان
6. مقبره خواجه اتابك
7. گنبدجبلیه
8. گنبد سبز
9. گنبد مشتاقیه
10. باغ شاهزاده ماهان
11. چهارسوق گنجعلی خان
12. میدان گنجعلی خان
13. یخدان مؤیدی
14. حمام گنجعلی‌خان
15. حمام یا چایخانه سنتی وكیل حمام گنجعلی‌خان
16. حمام ابراهیم خان
17. كاروانسرای چهارسوق
18. كاروانسرای وكیل
19. كاروانسرای میرزاعلینقی
20. كاروانسرای لحاف دوزها
21. كاروانسرای حاج مهدی
22. كاروانسرای هندوها
23. كاروانسرای حاج آقا علی
24. كاروانسرای میرزا حسن
25. تیمچه حاج عبدالله خان
26. تیمچه كوزه گرها
جاذبه های طبیعی
1. ییلاقات ماهان گنبد جبلیه
2. ییلاقات جوپار
3. ییلاقات راین
4. چشمه حسین آباد
5. چشمه قلعه عسگر
6. چشمه معدنی ته خاتون
7. چشمه معدنی غرغره
8. چشمه آب معدنی ابارق
9. چشمه آب معدنی بوجان
10. چشمه معدنی رضا آباد
11. چشمه معدنی پاچنار
12. چشمه معدنی بیشه
13. چشمه معدنی اختیار آباد
14. چشمه معدنی حوض نو
15. چشمه معدنی بغرا  گنبد مشتاقیه
16. چشمه معدنی حوض آباد
اماكن زیارتی ومذهبی
• مسجد گنجعلی
• مسجد وكیل
• مسجد جامع كرمان
• مسجد ملك
• مسجد چهل ستون
• آرامگاه شاهزاده حسین جویبار
____________________
شهر بابك
شهر بابك از شهرهای قدیمی ایران است و بنای آن را به بابك پدر اردشیر بابكان نسبت می‌دهند. اردشیر بابكان مؤسس سلسله سلاطین ساسانی بوده و شهر فعلی بابك در آن زمان از توابع كرمان محسوب می‌شده است. جغرافی‌دانان مانند اصطخری و مقدسی از آن نام برده ولی درباره آن توضیح نداده‌اند. پیشینه تاریخی شهر بابك با جغرافیای تاریخی كرمان درهم آمیخته است.
يكی از مراكزتاریخی شهر، میمند مركز دهستان میمند از شهر بابك و یكی از روستاهای شگفت ایران می‌باشد. این روستا دارای ساختار ویژه‌ای در معماری و احداث سكونت گاه‌های روستایی است و یك ناحیه تاریخی استقرار انسانی در نواحی مركزی ایران محسوب می‌شود.
در این روستا دژی مركب از دخمه‌هایی وجود دارد كه حدود چهارصدمتر مربع وسعت دارند و دارای 15 اتاق سنگی دایره‌ای شكل بدون سقف می‌باشد.
این مكان ظاهراً محل قرار دادن مردگان بوده كه استخوان مردگان همراه با اشیای دیگر در آن كشف شده است. خانه‌های قدیمی این روستا مانند مناره در دل كوه كنده شده‌اند. جنس كوه از سنگ‌های رسوبی و سخت است و اتاق‌هایی كه در دل آن كنده شده‌اند نیز بسیار محكم هستند.
____________________
شهر بافت
شهرستان بافت در ۱۸۵ کیلومتری مرکز استان کرمان با بخش‌های رابر مرکزی و ارزوئیه و با جمعیتی بیش از ۱۸۰۰۰۰ نفر از خوش آب‌‌وهواترین جاهای استان می‌‌باشد. چشمه عروس و خبر از نقاط دیدنی این شهرستان است. از روستاهای خوش آب وهوای این شهرستان میتوان به روستای خوشکار اشاره کرد.این شهر کمتر از ۱۲۰۰ سال قدمت تاریخی دارد.
نام قدیم آن باخته بوده که بعدها به باخت تبدیل شده و در نهایت اکنون بافت نامیده می شود. در این شهرستان مردم عمدتا به شکل طایفه ای زندگی می کنند. طایفه‌هایی از لرها و ترک ها نیز در این شهرستان ساکنند. بخش عمده مردم این شهرستان طی هزاره گذشته از استان فارس به آنجا مهاجرت نموده اند.
____________________
شهر بردسیر
آب وهوای بردسیر معتدل کوهستانی است که زمستانهای سرد و تابستانهای ملایم دارد. در بردسیر بادهای موسمی و فصلی می وزد. مهم‌ترین رودهای بردسیر عبارتند از رودخانه قریه العرب رودخانه آب بخشا و رودخانه ناهونک و از آبهای راکد بردسیر می‌توان دریاچه ترشاب و دریاچه حبلی ساز را نام برد. چند چشمه نیز در بردسیر وجود دارند. که عبارتند از چشمه گزوییه، چشمه نور و چشمه سرخ.
یكی از زیباترین برج‌های بر جای مانده از دوره سلجوقی كه نزدیك بردسیر در مسیر بافت و بزنجان قرار گرفته، برج نگار است. این برج آجر چینی زیبایی دارد و كتیبه‌ای به خط كوفی از كاشی فیروزه‌ای بر روی آن نصب شده است.
____________________
شهر بم
بم در قدیم یكی از پنج كوره ایالات فارس بود. بم در مسیر جاده‌هایی كه جنوب شرقی ایران را با سیستان، افغانستان، و بلوچستان مرتبط می‌كند قرار دارد. به همین جهت این شهر از از دوره ساسانیان اهمیت نظامی و بازرگانی زیادی داشته است.
این شهر در سال 1131 هجری قمری به تصرف محمود افغان در آمد، ولی به علت شورشی كه در قندهار روی داد آنجا را رها كرده و عازم قندهار شد ولی بار دیگر در سال 1134 هجری قمری بر بم استیلا یافت و این وضع تا سال 1143 كه نادر، اشرف افغان را شكست داد ادامه داشت.
در همین شهر بود كه لطفعلی خان زند در سال 1209 هجری قمری توسط آقا محمد خان قاجار دستگیر شد. خان قاجار به یادگار این موفقیت كله مناره‌ای از سرهای 600 تن از مخالفین خود در بم بر افراشت. شهر و قلعه باستانی بم یكی از یادگارهای شگفت معماری فلات مركزی ایران می‌باشد.
جاذبه های تاریخی و طبیعی
• ارگ قديم بم
• ارگ جدید بم
• ییلاقات ده بكردی
• ییلافات مسكون
• كوه هزار
• كوه قدمگاه
____________________
شهر جیرفت
مورخین و جهانگردان عقیده‌دارند كه شهر جیرفت در اثر سیل بنیان كنی و نابود گردیده و خرابه‌های شهر قدیمی جیرفت در یك كیلومتری جیرفت فعلی(سبزواران) قرار دارد.‌خرابه‌های شهر قدیم را به عهد دقیانوس نسبت داده‌اند و از این خرابه‌ها سكه‌ها و آثار عتیقه بسیار به دست آمده است. جیرفت از دو كلمه(جیر) به معنی پست و پایین و(اقت) به معنی افتاده تشكیل شده است و به طور كلی جیرفت به معنای(جلگه پست آبرفتی) است.
نام جیرفت در سال 35 هجری قمری برای اولین بار به مناسبت تصرف آن توسط مجاشع بن مسعود در تاریخ ثبت شده است و از تاریخ نیز مكرر از آن شهر نام برده شده است. به استناد گفته یاقوت حموی، جیرفت(جرودس) نام داشت. جیرفت قبل از حمله مغول یكی از شهرهای آباد و ثروتمند جهان اسلام بود.
شاهراهی كه از خلیج فارس و بندر هرمز عبور می‌كرد و راهی كه از هندوستان و از طریق جالق امتداد می‌یافت در جیرفت به هم متصل می‌شد. همچنین كالاهای تجارتی كه از هندوستان به ایران صادر می‌شد از جیرفت به سایر شهرهای ایران توزیع می‌گردید. ماركوپولو تاجر و صیاح ونیزی از این شهر به نام(كامادای) یادكرده است. ظاهراً در زمان عبور وی این شهر به كلی ویران شده بود.
جاذبه های تاریخی و طبیعی
• مقبره امیرحیدر
• قلعه سموران
• ییلاقات دلفارد
• ییلاقات در بهشت
• ییلاقات اسفندقه
• كوه سرشك
___________________
شهر رفسنجان
رفسنجان اسامی مختلفی دارد كه بیشتر در ارتباط با ذخایر زیر زمینی آن نامگذاری شده است. مانند رفسنگان یا رفسنگ به معنای مس كه معرب آن رفسنجان است. این شهر قدمتی دیرینه دارد و باغهای پسته آن مشهور است.
جاذبه های تاریخی و طبیعی
• امامزاده شاه سلیمان
• كوه پوركان
• چشمه حسین آباد
• چشمه آب معدنی قاسم آباد
• چشمه معدنی آباد آوران
__________________
شهر سیرجان
نام این شهر سیرگان بوده است و بنای آن را به بهمن اشكانی نسبت می‌دهند، اعراب آن را سیرجان می‌نامند. در قرون وسطی ایالت كرمان دارای دو كرسی بود: سیرگان و بردسیر. جغرافیا نویسان اسلامی سیرگان را به صورت(السیرجان) ضبط كرده‌اند.
خرابه‌هایی كه در سالیان اخیر در محل قلعه سنگ در شرق سعیدآباد كه بر سر راه بافت كشف شد، به احتمال زیاد همان محل سیرگان قدیم است. پس از استیلای مسلمانان بر ایران، كرمان همچنان مركز ایالت بود و این موقعیت را تا اواسط قرن چهارم هجری كه جنوب ایران به تصرف آل بویه درآمد، حفظ كرده بود. در زمان این سلسله مركزیت ایالت كرمان از سیرگان به برد سیر منتقل شد، به همین علت سیرگان اهمیت و اعتبار خود را از دست داد.
پس از حمله مغول، سیرجان به تصرف سلاطین آل مظفر درآمد و بعد از انقراض این سلسله توسط امیر تیمور، شخصی به نام گودرز هنوز در آن منطقه حكومت می‌كرد. سرانجام تیموریان پس از دوسال محاصره شهر را به تصرف در آورده‌اند و آن را به ویرانه‌ای مبدل ساخته‌اند. سیرجان امروزی رو به آبادی و توسعه تجاری و صنعتی است و بارانداز معروف و پر رونقی دارد.
جاذبه های تاریخی و طبیعی
• باغ سنگی
• آرامگاه میر زبیر
• كوه بید شیرین
• كل كوهی 

تاریخ ارسال: 1390/9/23
تعداد بازدید: 1793
ارسال نظر